De Incoterm EXW (Ex Works) nader bekeken

Er is geen Incoterm die vaker over de tong gaat als EXW (Ex Works), zowel in positieve als negatieve zin. Vooropgesteld: EXW is een populaire, zeer frequent gebruikte Incoterm. Er zijn ondernemers die zweren bij EXW. De redenen die zij daarvoor aanvoeren zijn divers. `Gemak dient de mens` is een uitdrukking die EXW zonder meer waardig is. De verkoper laat zowat alles wat er gebeuren moet over aan de koper. EXW zorg er voor dat de verkoper zich nergens druk over hoeft te maken. Maar is dat in alle gevallen wel terecht?

Een conditie voor de exporteur die niet wil exporteren

Exporteren is een vak (bijvoorbeeld transport naar Polen), een mooi vak en het komt je niet zomaar aanwaaien. Je moet er wat voor over hebben. Je moet kennis van exportzaken in huis halen. Je moet je verdiepen in de mensen en wensen van ander rassen en culturen en in de papierwinkel die export nu een met zich meebrengt. Men zegt wel eens dat de Incoterms® zelfs daar rekening mee houden. Er is een Incoterm® die ervoor zorgt dat u kunt exporteren zonder dat u, onderweg, valt over alle hobbels en bobbels waarmee de exportweg geplaveid is.
Maar als je EXW levert, dan hoef je dat allemaal niet te doen. Dan doet de koper dat. Een factuur en wellicht een paklijst of wichtlijst zijn voldoende. Geen douanetechnische verwikkelingen, geen ingewikkelde betalingsmethodes want er moet vooruit betaald worden, geen oorsprongsperikelen, geen EUR. 1 certificaten, geen verhandelbare papieren, geen vakjargon.

Bij EXW kan de verkoper rustig slapen. Vandaar dat men wel een stelt dat EXW een conditie is voor de exporteur die eigenlijk liever niet wil exporteren.

EXW ‘ONTLEED’

Laten we eens goed kijken naar EXW en dat doen als verkoper. Er wordt EXW afgesproken met de koper en eigenlijk zou het dan zo moeten zijn, dat beide partijen weten wat hen te doen staat op het moment dat de order wordt uitgevoerd.

Bij EXW is de verkoper gauw klaar. Nadat hij de goederen geproduceerd, verpakt en van merken en nummers heeft voorzien en de koper daarvan op de hoogte heeft gesteld, is hij van zijn EXW-verplichtingen af.

Hij hoeft zich niet druk te maken over:

  • het moment dat de koper de goederen komt afhalen
  • de transportkeuze die de koper heeft gemaakt
  • de vrachtbrief en de invulling daarvan
  • de te betalen vrachtpenningen
  • het laden van de goederen
  • het stuwen van de goederen
  • de uitvoerformaliteiten
  • de levertijd, want de verkoper kan nooit te laat komen
  • de route die de goederen afleggen
  • de transportrisico’s onderweg, en
  • mogelijk oponthoud

Tot zover is er niets waarover de verkoper zich zorgen hoeft te maken. Alles is rustig. Maar toch rijzen er vragen:

  • Heeft die chauffeur bij het laden niets uit de loods gehaald wat er eigenlijk niet bij hoort, maar wat hij wellicht thuis goed kan gebruiken?
  • Heeft de chauffeur de goederen wel verantwoord geladen en gestuwd? Heeft hij wel voldoende zorg besteed?
  • Wie is de vervoerder eigenlijk?
  • Hoe kan de verkoper zijn recht op het 0% btw-tarief aantonen als hij geen afgetekend uitvoerdocument heeft, omdat hij nu eenmaal niet verantwoordelijk is voor de uitvoer-formaliteiten?
  • Hoe lang zijn de goederen onderweg?
  • Heeft de koper eigenlijk al betaald?
  • Sterker nog, wie is de koper eigenlijk en waarheen gaan die goederen?
  • Is het niet onvriendelijk en dus niet commercieel om de chauffeur van de koper in z’n eentje te laten laden?

Nu ontstaat er wel reden voor de verkoper om zich enigszins ongerust te gaan maken. EXW is een Incoterm® die voor de verkoper ‘opgaat in de mist.’ De goederen verdwijnen als het ware naar een onbekende bestemming. In veel gevallen gaat de verkoper vervolgens EXW nog een keer ‘uitvinden.’

Hij voegt er een aantal verplichtingen aan toe die er niet bij horen. Hij gaat bijvoorbeeld: 

  • de goederen zelf laden en stuwen,
  • de vrachtbrief zelf invullen,
  • de uitvoerdocument zelf maken en
  • desnoods zelf voor vervoer zorgen.

Het gevolg is dat er van EXW weinig overblijft. Maar het beleid en het principe blijven kaarsrecht overeind. De verkoper stelt: ‘Wij leveren altijd en alleen maar EXW!’ Het zal duidelijk zijn dat dit met de genoemde aanvullingen niet meer het geval is.

De praktijk laat EXW vaak niet toe

EXW is een zeer populaire Incoterm®, die echter te pas en te onpas wordt gebruikt. Vaak gebeurt dit omdat men wat angstig aanhikt tegen de niet helemaal te peilen gevolgen van de overige Incoterms®. In negen van de tien gevallen blijkt dat men EXW denkt te leveren, maar dat de levering bij nadere analyse een rasechte FCA is.

Bij EXW is het beladen van de vrachtwagen of container waarmee de goederen bij de verkoper worden opgehaald een verplichting die volledig rust op de schouders van de koper. Maar wat gebeurt er vaak in de praktijk ? De afdeling Sales acht zo’n opstelling klantonvriendelijk en verzoekt de desbetreffende afdeling het laden over te nemen.

Wat ook voorkomt is dat het bedrijfsbeleid niet toestaat dat de chauffeur die namens de koper de goederen afhaalt, zich zomaar van het beschikbare materiaal mag bedienen of de loods ingaat waar de goederen staan. Als de verkoper bij zendingen met een exportbestemming buiten de EU ook de uitgaande douaneformaliteiten vervult en bereid is de vrachtbrief (CMR) in te vullen, is men zelfs het stadium van FCA al voorbij. Het zal duidelijk zijn dat FCA in de plaats van EXW hier van harte wordt aanbevolen.

Slotsom

Het is ons als Twentepoort Logistiek beslist niet de bedoeling alle `EXW-fans`in het harnas te jagen. Maar wel heeft het zin om nog eens te waarschuwen tegen een te grote voorzichtigheid, onnodige en ook onterechte drempelvrees en, misschien wel het allerbelangrijkste van alles, tegen de concurrentie, met name die concurrent die wel in staat en bereid is om `over de grens te kijken`.

Dat is, met alle respect, een grens die de gebruiker van EXW vaak niet ziet of kent. Er zijn exporteurs die, na wijs beraad, het zekere voor het onzekere hebben gekozen en EXW opzij hebben gezet ten faveure van FCA.
Meer weten over Incoterms? Of behoefte aan een kritische doch vrijblijvend oordeel over uw specifieke situatie ? Bel dan eens met één van onze Twentepoort adviseurs, zij kunnen u met zekerheid vakkundig van maatwerk advies voorzien

Vrijblijvend advies › Offerte aanvragen › Onze Oost-Europa experts zitten voor u klaar Binnen 1 minuut ingevuld › binnen 1 uur reactie